Brüt - Net Maaş Hesaplama ve Vergi Kesintileri

İş görüşmelerinde anlaşılan rakam genellikle "Brüt Maaş" üzerinden telaffuz edilir, ancak ay sonunda cebinize giren rakam "Net Maaş"tır. Peki bu ikisi arasındaki fark neden yılın son aylarına doğru giderek açılır? Brüt maaştan net maaş hesaplama süreci, çalışanların bütçe planlaması yaparken en çok zorlandığı konulardan biridir.

Brüt Maaş Nedir? Net Maaş Nedir?

• Brüt Maaş: İşverenin sizin için ödediği; vergi, SGK primi, damga vergisi gibi tüm yasal kesintiler dahil edilmiş toplam tutardır.
• Net Maaş: Tüm yasal kesintiler yapıldıktan sonra banka hesabınıza yatırılan, doğrudan kullanabileceğiniz nakit tutardır.

Brüt Maaştan Hangi Kesintiler Yapılır?

Net maaşa ulaşmak için brüt ücretten şu kesintiler yapılır:

1. SGK İşçi Primi (%14): Brüt maaş üzerinden hesaplanır ve Sosyal Güvenlik Kurumu'na aktarılır.
2. İşsizlik Sigortası Primi İşçi Payı (%1): İşsizlik fonuna aktarılır.
3. Gelir Vergisi (%15 - %40): Gelir vergisi matrahı (Brüt maaş - SGK kesintileri) üzerinden, bulunduğunuz vergi dilimine göre hesaplanır.
4. Damga Vergisi (%0.759): Brüt maaş üzerinden binde 7.59 oranında kesilen vergidir.

Önemli Not: 2022 yılı itibarıyla asgari ücrete kadar olan kazançlar Gelir Vergisi ve Damga Vergisinden istisna tutulmuştur. Bu nedenle asgari ücretin üzerindeki kazançların sadece asgari ücreti aşan kısmı için bu vergiler ödenmektedir.

Vergi Dilimi Nedir ve Maaşı Nasıl Etkiler?

Çalışanların maaşlarının aylar geçtikçe düşmesinin temel sebebi Gelir Vergisi Dilimleri sistemidir. Türkiye'de artan oranlı (müterakki) bir vergi sistemi uygulanır. Yılbaşından itibaren elde ettiğiniz "kümülatif (birikimli) gelir vergisi matrahı" belli seviyeleri aştıkça, kesilen gelir vergisinin oranı da artar.

2026 Yılı Gelir Vergisi Oranları (Örnek Tablo)

• İlk dilim: %15
• İkinci dilim: %20
• Üçüncü dilim: %27
• Dördüncü dilim: %35
• Beşinci dilim: %40

Brüt maaşı yüksek olan çalışanlar, daha yılın ortasına gelmeden üst vergi dilimlerine geçtikleri için yıl sonuna doğru ellerine geçen net maaşta hissedilir bir düşüş yaşarlar.

İşveren Maliyeti Nedir?

Bir çalışanın işverene maliyeti sadece brüt maaş değildir. Brüt maaşın üzerine SGK İşveren Primi (%20.5 - teşviksiz) ve İşsizlik Sigortası Primi İşveren Payı (%2) eklenir. Dolayısıyla elinize geçen net maaşın yaklaşık 1.5 - 2 katı kadar bir tutar işverenin kasasından çıkar.

Yıl içindeki maaş değişimlerinizi önceden görmek ve bütçenizi aylara göre planlamak için Brüt - Net Maaş Hesaplama Aracımızı kullanabilirsiniz. Sistemimiz güncel vergi dilimleri ve yasal istisnaları dikkate alarak kuruşu kuruşuna doğru hesaplama yapmaktadır. Ayrıca eğer şirketinizin enflasyon oranında maaş zammı yapıp yapmadığını merak ediyorsanız, kazancınızın reel değerini Enflasyon Karşısında Para Erime Hesaplayıcısı ile test edebilirsiniz.